ลองจินตนาการว่า คุณเป็นเจ้าของ ร้านค้าหรือบริษัทขนาดกลาง แล้วคุณตัดสินใจ พัฒนา อาคารสำนักงาน ให้ทันสมัยขึ้น อาทิเช่นการ ติดตั้งระบบประหยัดพลังงาน หรือขยายพื้นที่ เพื่อให้เพียงพอต่อ การขยายตัวของทีมงาน การบริหารต้นทุน คุณทุ่มเทงบประมาณ เพื่อสร้างการเติบโต แต่ผลลัพธ์ที่ตามมา คือรัฐบาลส่งใบเรียกเก็บภาษี ชุดใหม่มาให้คุณ ซึ่งแพงกว่าเดิม เพียงเพราะว่า มูลค่าทรัพย์สินของคุณสูงขึ้น
เมื่อภาษีทรัพย์สินกลายเป็นโซ่ตรวนของการเติบโต
โครงสร้างภาษีที่เรียกกันว่า Business Rates ของประเทศอังกฤษ เป็นภาระผูกพันที่กิจการ ทุกแห่งต้องจ่าย อ้างอิงจากราคาประเมินของพื้นที่ ซึ่งฟังดูสมเหตุสมผล ในทางทฤษฎี แต่ในทางปฏิบัติจริง มันกลับกลายเป็นกับดัก ที่เจ็บปวดกว่าที่คิด
อ้างอิงข้อมูลจาก Confederation of British Industry หรือ CBI ซึ่งเป็นตัวแทนเสียงของภาคเอกชน ได้เน้นย้ำถึงวิกฤตนี้ว่า ระบบนี้คือตัวฆ่าการเติบโต ที่จำเป็นต้องปฏิรูป โดยไม่มีข้ออ้าง
กับดักการพัฒนา: ยิ่งทำดี ยิ่งโดนภาษีลงโทษ
จุดอ่อนที่สำคัญ ที่ซ่อนอยู่ในระบบนี้ คือกลไกที่เรียกว่า "ภาษีที่เป็นลบต่อการพัฒนา" หมายความว่าเมื่อใดก็ตาม ที่บริษัทใช้เงินเพื่อพัฒนา ไม่ว่าจะเป็นเรื่อง ต่อเติมอาคาร หรือการนำเทคโนโลยี โซลาร์เซลล์และระบบรักษ์โลก มาใช้เพื่อลดคาร์บอน ราคาประเมินของอาคารจะเพิ่มขึ้นทันที และตามมาด้วย ใบเรียกเก็บภาษีก็เพิ่มตาม อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
ลองพิจารณากรณี ผู้ประกอบการที่พัก ที่ต้องการยกระดับห้องพัก หรือเจ้าของคลังสินค้า ที่พยายามลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงาน การลงทุนเหล่านี้ ไม่เพียงแต่ไม่ได้รับ การลดหย่อนที่ควรจะมี มันยังย้อนกลับมาเป็นต้นทุน ที่บีบคอธุรกิจให้หายใจลำบาก นี่คือทิศทางที่สวนทาง ในระบบเศรษฐกิจ ที่ต้องการการลงทุนเพื่อฟื้นฟู
ความเสี่ยงจากการไม่สามารถคาดการณ์ภาระภาษีในอนาคต
ปัญหาไม่ได้จบแค่ ภาระทางการเงินที่เพิ่มขึ้น แต่สิ่งที่น่ากังวลกว่าคือ ความไม่สามารถคาดการณ์ได้ ว่าการทุ่มงบประมาณลงไป จะส่งผลต่อภาษี ขยับขึ้นไปในทิศทางไหน
สภาวะเช่นนี้คืออุปสรรคที่แท้จริง เมกะโปรเจกต์ของภาคเอกชน ถูกเลื่อน ถูกลดขนาด หรือบางโครงการถูกยกเลิกไปเลย เพียงเพราะไม่สามารถคำนวณ จุดคุ้มทุน ภายใต้แรงกดดันทางการคลังที่หนักหน่วง
ถ้าปฏิรูปได้จริง เม็ดเงินเหล่านี้จะไหลไปสู่ที่ใด?
ข้อโต้แย้งที่มักจะได้รับ เมื่อมีการพูดถึงการลดภาษี คือรายได้ของรัฐจะหายไป แต่ในความเป็นจริง ภาคธุรกิจมีคำตอบที่ชัดเจน
จากผลสำรวจเชิงลึก พบว่าธุรกิจเกินกว่าร้อยละ 30 ตั้งใจที่จะนำกระแสเงินสดที่เหลือ กลับมาหมุนเวียนในระบบ ในสัดส่วนที่สูงที่สุด เพื่อพัฒนาขีดความสามารถ อาทิเช่น:
กล่าวโดยสรุป การปรับปรุงโครงสร้าง Business Rates ไม่ใช่การลดรายได้รัฐโดยเปล่าประโยชน์ แต่คือการปลดล็อก วงจรการลงทุนที่ถูกระงับไว้ ให้กลับมาขับเคลื่อน ระบบเศรษฐกิจในวงกว้าง ซึ่งจะส่งผลดีต่อทุกคน อย่างมั่นคงและถาวร